Erfbelasting: doodzonde of begrijpelijk?
In de afgelopen vijf jaar heb ik meer dan 600 huisbezoeken afgelegd voor gesprekken over (levens)testamenten.
Aan het begin van zo’n gesprek stel ik altijd dezelfde vraag: waarom wilt u hierover praten?
Vrijwel altijd komen twee onderwerpen naar voren: de erfbelasting en de eigen bijdrage voor de zorg.
Over erfbelasting hoor ik dan vaak dezelfde reactie:
“Ik heb al belasting betaald over mijn inkomen en vermogen. Waarom moet dat nog een keer als ik overlijd?”
Die vraag en dat gevoel leeft bij veel mensen.
Waarom bestaat erfbelasting eigenlijk?
Het eenvoudige antwoord is dat belasting nodig is om de schatkist te vullen.
Maar er zit ook een gedachte achter. Voorstanders zien erfbelasting als een manier om vermogensongelijkheid te beperken en de kloof tussen arm en rijk niet verder te laten groeien. Ook wordt gezegd dat erfgenamen geen inspanning hebben hoeven leveren voor het vermogen dat zij ontvangen.
Tegenstanders ervaren erfbelasting juist als een dubbele belasting en als een inbreuk op het recht om zelf te bepalen wat er met privévermogen gebeurt.
Beide perspectieven kom ik regelmatig tegen aan de keukentafel.
Hoe doen andere landen het?
Binnen Europa zijn de verschillen groot.
In Oostenrijk, Portugal en Zweden bestaat bijvoorbeeld geen erfbelasting. In delen van Zwitserland en Italië zijn de tarieven laag. En Duitsland kent voor kinderen een vrijstelling van € 400.000.
Emigreren om erfbelasting te vermijden is overigens geen snelle oplossing. De Nederlandse zogenaamde “tienjaarsregeling” voorkomt dat.
Wat brengt de toekomst?
Voorspellen blijft lastig. Maar gezien de structurele overheidstekorten zou het mij niet verbazen als tarieven stijgen en vrijstellingen onder druk komen te staan.
Er circuleren voorstellen met hogere tarieven en veel lagere vrijstellingen, ongeacht de relatie tussen erflater en erfgenaam. Dat zijn ontwikkelingen die veel mensen onzeker maken.
Mijn kijk
Dat we samen de kosten van onze samenleving dragen, is vanzelfsprekend.
Maar het is net zo vanzelfsprekend om binnen de regels te kijken hoe u vermogen zorgvuldig en fiscaal verstandig kunt overdragen.
Niet vanuit haast, maar vanuit rust en overzicht.
Tot slot
Een goed testament of plan gaat zelden alleen over belasting.
Het gaat vooral over duidelijkheid, rust en het voorkomen van zorgen voor de mensen die u dierbaar zijn.
Wilt u eens rustig verkennen wat in uw situatie verstandig is, dan denk ik als Estate Planner, graag met u mee.